Ga naar de hoofdcontent Pijl naar beneden icoon
Anke Groenen

Anke Groenen

adviseur inbreng cliëntenperspectief

Verboden woorden

Een vervoermiddel van staal, aluminium of carbon, waarbij je geen elektriciteit of benzine hoeft te gebruiken.

In de oorlog werden rubberen onderdelen vervangen door hout. Bauke Mollema kan er goed mee overweg.

De verboden woorden

Dat moet natuurlijk een fiets zijn. Kan dat niet makkelijker uitgelegd worden? Natuurlijk wel, maar niet als je het spel ‘Party & Co’ speelt, categorie ‘verboden woorden’. De verboden woorden zijn: band, wiel, stuur, frame, zadel. Een erg leuk en snel spel. Je hebt slechts 30 seconden om te raden.

Spraakverwarring

“Nu ben ik in de war” zegt een cursist, “wat bedoelen jullie met ervaringsdeskundige?”

Terechte vraag, ik gebruik het woord zonder de betekenis toe te lichten. Wat bedoel ik eigenlijk als ik over ervaringsdeskundigen spreek? In de cursus bedoelde ik: ‘Iemand die gebundelde ervaringen inzet om het patiëntenperspectief te vertegenwoordigen, bijvoorbeeld in overleg met zorgverleners’.

De cursist vatte het anders op, namelijk ‘Iemand die eigen ervaringen inzet om andere patiënten te helpen’. Net zo waar, uiteraard. Het levert echter op dat moment spraakverwarring op.

Lulkoekbingo

Zo wemelt het in ons werkveld van de abstracte termen die meer betekenissen kunnen hebben. Bijvoorbeeld zelfmanagement, transparantie, e-health, keuzehulp, kwaliteit, zorgpad.

Op Twitter ging een tijdje ‘lulkoekbingo voor de zorg’ rond. Prachtig overzicht met nog veel meer van dit vakjargon. Bedoeld om aan te zetten tot helder taalgebruik en heldere doelstellingen. Google maar eens.

Simpele oplossing

Als er veel van deze termen over tafel vliegen, is de kans groot dat je elkaar echt verkeerd begrijpt. De een denkt appel, de ander peer. En je denkt beiden dat het om hetzelfde gaat.

In documenten voorkomt men spraakverwarring door een ‘verklarende woordenlijst’ op te nemen. Mijn oplossing is simpeler: vermijd de termen waar verwarring over kan ontstaan. Een soort ‘Party & Co’, alleen dan professioneel toegepast.

Test, test

Ik doe een poging. “In een document hebben een georganiseerde club mensen met eenzelfde aandoening en dokters beschreven wat zij verstaan onder de beste zorg voor mensen met die aandoening. Alleen, in de praktijk wordt er niet naar gehandeld.

Hoe zorg je ervoor dat wat opgeschreven is, ook door de dokters gedaan wordt?" Welk woord heb ik hier omschreven? Welke verboden woorden heb ik omzeild? En wat zegt meer, het woord of deze tekst?

Ik daag je uit

Probeer dit eens toe te passen in je werk. Of oefen in de lunchpauze. Dan hoor ik graag of het goed bevallen is en wat het je oplevert. Begrijp je elkaar beter?